8-nji gümrük gullugy şu ýylyň ilkinji ýedi aýynda Hytaýyň import we eksport umumy bahasynyň 23,55 trillion ýuana, geçen ýyl bilen deňeşdirilende 0,4% ýokarlanandygyny we umumy daşary söwda importy we eksportynyň durnukly bolandygyny habar berdi.
Iýul aýynda Hytaýyň daşary söwda importy we eksporty 3,46 trillion ýuana ýetdi, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 8,3% azaldy. Gümrük gullugynyň statistika we seljeriş bölüminiň müdiri Lu Daliang, ikinji çärýekden bäri Hytaýyň aýlyk import we eksport mukdarynyň 3,4 trillion ýuandan ýokarydygyny aýtdy. Umuman aýdanyňda, Hytaýyň daşary söwda import we eksport amallary durnukly we garaşylýanlara laýyk gelýär we uzak möhletli oňyn esaslar üýtgemedi.
Hususan-da, ilkinji ýedi aýda Hytaýyň eksporty 1,5% ýokarlap 13,47 trillion ýuana ýetdi; Import 1,0% peselip, 10.08 trillion ýuana ýetdi; Söwda balansy 10,3% ýokarlap, 3,39 trillion ýuana ýetdi. Eksport gowşak daşarky islegiň basyşyna çydady we käbir önümleri täsirli eksport öndürijiligini görkezýän umumy ösüşi saklady. Ilkinji ýedi aýda Hytaýyň mehaniki we elektrik önümleriniň eksporty 7,83 trillion ýuana ýetdi, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 4,4% ýokarlandy we umumy eksport bahasynyň 58,1% -ini emele getirdi. Şolaryň arasynda awtoulaglaryň, gämileriň we elektrik enjamlarynyň eksporty degişlilikde geçen ýyl degişlilikde 118,5%, 23,8% we 21,9% ýokarlandy.
Senagat önümçiliginiň esasy durnuklylygy we sarp ediş ssenarileriniň tertipli dikeldilmegi bilen getirilýän import nukdaýnazaryndan Hytaýyň esasy energiýa we mineral önümleriniň import mukdary yzygiderli ýokarlandy we käbir sarp ediş harytlarynyň importynyň ösüşi 10% -den geçdi. Ilkinji ýedi aýda Hytaýyň energiýa önümleri we metal magdany importy degişlilikde 33,3% we 7,9% ýokarlandy. Şol döwürde ýolagçy awtoulaglaryny hasaba almazdan, sarp ediş harytlarynyň importy 10,1% ýokarlanyp, 962,74 milliard ýuana ýetdi. Şolaryň arasynda etiň, guradylan we täze miweleriň we iýilýän suw önümleriniň import bahasy degişlilikde 6,5%, 17,9% we 22.2% ýokarlandy.
Daşary söwda guramalary nukdaýnazaryndan hususy kärhanalar Hytaýyň daşary söwdasyndaky iň uly iş guramasy hökmünde öz ornuny saklamagyny dowam etdirýärler. Ilkinji ýedi aýda hususy kärhanalaryň import we eksporty 12,46 trillion ýuana, geçen ýyl bilen deňeşdirilende 6,7% ýokarlandy we Hytaýyň daşary söwda importy we eksportyndaky paýy geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 3,1 göterim ýokarlap, 52,9 göterime çenli ýokarlandy. Daşary söwdada gatnaşýan hususy kärhanalaryň sany 478000-e ýetdi, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 36000 köpeldi.
ASEAN Hytaýyň iň uly söwda hyzmatdaşy bolmagyny dowam etdirýär. Ilkinji ýedi aýda Hytaý bilen ASEAN-yň arasyndaky söwda gymmaty 3,59 trillion ýuana deň boldy, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 2,8% ýokarlandy. Chinaewropa Bileleşigi, ABŞ we Japanaponiýa ýaly esasy söwda hyzmatdaşlaryna Hytaýyň importy we eksporty degişlilikde 0,1%, 9,6% we 5,8% azaldy. Şol döwürde Hytaýyň “Guşak we ýol” ugrundaky ýurtlara importy we eksporty 8,06 trillion ýuana deň boldy, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 7,4 göterim ýokarlandy we Hytaýyň daşary söwdasynyň 2,2 göterimini 34,2 göterime ýetirdi; Merkezi Aziýanyň bäş ýurdunyň importy we eksporty çalt ösüş tendensiýasyny saklap, 35% ýokarlandy; Latyn Amerikasy we Afrika üçin degişlilikde 5,5% we 7,4% ösüş. Hytaýyň köp ugurly we durnukly ykdysady we söwda gatnaşyklary yzygiderli giňelýär.
Iş wagty: Awgust-10-2023